Fuel Shock: ગુજરાત સહિત સમગ્ર દેશમાં મોંઘવારીનો વધુ એક મોટો ઝટકો લાગ્યો છે. મંગળવારે પેટ્રોલ અને ડીઝલની કિંમતોમાં પ્રતિ લિટર 90 પૈસાનો ધરખમ વધારો ઝીંકવામાં આવ્યો છે. એક અઠવાડિયાથી પણ ઓછા સમયમાં ઇંધણના ભાવમાં આ બીજો વધારો છે. આ અગાઉ ગત શુક્રવારે (15 મે) જ કિંમતોમાં પ્રતિ લિટર 3 રૂપિયા વધારવામાં આવ્યા હતા.
આ નવા ભાવવધારા બાદ આર્થિક પાટનગર અમદાવાદમાં પેટ્રોલનો ભાવ ₹98.33 અને ડીઝલનો ભાવ ₹94.10 પ્રતિ લિટર પર પહોંચી ગયો છે.
Fuel Shock: પીએમ મોદીએ પણ આપ્યો હતો સંકેત: ‘ઇંધણનો ઉપયોગ સંયમથી કરો‘
હજુ રવિવારે જ વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ તેલંગાણાના એક કાર્યક્રમમાં પશ્ચિમ એશિયાના ભૌગોલિક-રાજકીય સંજોગો (Geopolitical Situation) ને ધ્યાનમાં રાખીને દેશવાસીઓને સાવચેતીપૂર્વક ઇંધણ વાપરવાનું સૂચન કર્યું હતું. પીએમ મોદીએ કહ્યું હતું કે, “આજે સમયની માંગ છે કે પેટ્રોલ, ગેસ અને ડીઝલનો ઉપયોગ ખૂબ જ સંયમથી કરવામાં આવે. આયાતી પેટ્રો ઉત્પાદનોનો ઉપયોગ ફક્ત જરૂરિયાત મુજબ જ કરવો જોઈએ, જેથી વિદેશી હૂંડિયામણ બચે અને વૈશ્વિક યુદ્ધની પ્રતિકૂળ અસરો દેશ પર ઓછી થાય.”
Fuel Shock: ભાવ વધવાનું મુખ્ય કારણ: આંતરરાષ્ટ્રીય ક્રૂડ માર્કેટમાં ભડકો
| શહેર | નવા ભાવ (રૂપિયા/લિટર) | જૂના ભાવ (રૂપિયા/લિટર) | તફાવત (વધારો) |
| દિલ્હી | 98.64 | 97.77 | 87 પૈસા |
| મુંબઈ | 107.59 | 106.68 | 91 પૈસા |
| કોલકાતા | 109.70 | 108.74 | 96 પૈસા |
| ચેન્નઈ | 104.49 | 103.67 | 82 પૈસા |
ઇંધણના ભાવમાં આ અચાનક વધારા પાછળ વૈશ્વિક પરિબળો જવાબદાર છે. ઇરાન અને અમેરિકા વચ્ચે યુદ્ધની સ્થિતિ ઊભી થઈ તે પહેલાં આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડ ઓઇલ (કચ્છું તેલ) નો ભાવ 70 ડોલર પ્રતિ બેરલ હતો, જે હવે 100 ડોલર પ્રતિ બેરલને પાર પહોંચી ગયો છે.
તેલ કંપનીઓ પર આ આંતરરાષ્ટ્રીય ભાવવધારાનું ભારે દબાણ હતું. પેટ્રોલિયમ મંત્રાલયના જોઈન્ટ સેક્રેટરી સુજાતા શર્માના જણાવ્યા અનુસાર, ઇન્ડિયન ઓઇલ, ભારત પેટ્રોલિયમ અને હિન્દુસ્તાન પેટ્રોલિયમ જેવી સરકારી કંપનીઓને દર મહિને આશરે ₹30,000 કરોડનું નુકસાન થઈ રહ્યું હતું. આ નુકસાનની ભરપાઈ કરવા માટે તેલ કંપનીઓએ હવે ભાવ વધારવાની શરૂઆત કરી છે. જો ક્રૂડના ભાવ લાંબા સમય સુધી ઊંચા રહેશે, તો આગામી દિવસોમાં હજુ પણ ભાવ વધી શકે છે.
Fuel Shock: સામાન્ય નાગરિકો અને ખેડૂતો પર કેવી અસરો થશે?
| શહેર | નવા ભાવ (રૂપિયા/લિટર) | જૂના ભાવ (રૂપિયા/લિટર) | તફાવત (વધારો) |
| દિલ્હી | 91.58 | 90.67 | 91 પૈસા |
| મુંબઈ | 94.08 | 93.14 | 94 પૈસા |
| કોલકાતા | 96.07 | 95.13 | 94 પૈસા |
| ચેન્નઈ | 96.11 | 95.25 | 86 પૈસા |
પેટ્રોલ અને ડીઝલ મોંઘા થવાને કારણે માત્ર વાહન ચાલકો જ નહીં, પરંતુ દરેક વર્ગના બજેટ ખોરવાશે:
- શાકભાજી અને રાશન મોંઘા થશે: ડીઝલના ભાવ વધતા ટ્રક અને ટેમ્પોનું માલભાડું વધી જશે. પરિણામે અન્ય રાજ્યો અને શહેરોમાંથી આવતા ફળો, શાકભાજી અને જીવનજરૂરી રાશન મોંઘા થશે.
- ખેતીનો ખર્ચ વધશે: ખેડૂતોને ટ્રેક્ટર અને પમ્પિંગ સેટ ચલાવવા માટે ડીઝલ પાછળ વધુ ખર્ચ કરવો પડશે, જેનાથી અનાજ અને પાક ઉત્પાદનનો ખર્ચ પણ વધી જશે.
- મુસાફરી મોંઘી બનશે: જાહેર પરિવહન (એસ.ટી. બસ, ઓટો રિક્ષા) અને સ્કૂલ બસોના ભાડામાં પણ આગામી દિવસોમાં વધારો જોવા મળી શકે છે.
Fuel Shock: લોકસભા ચૂંટણી બાદ રાહતનો અંત
માર્ચ 2024થી દેશમાં ઇંધણના ભાવ સ્થિર હતા અને સરકારે જનતાને રાહત આપવા માટે પેટ્રોલ-ડીઝલમાં ₹2 નો ઘટાડો પણ કર્યો હતો. અગાઉ સરકારે એક્સાઇઝ ડ્યુટીમાં ₹10-10 નો ઘટાડો કરીને કિંમતોને અંકુશમાં રાખવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો (જેમાં પેટ્રોલ પર સેન્ટ્રલ એક્સાઇઝ ડ્યુટી ₹21.90 થી ઘટાડીને ₹11.90 અને ડીઝલ પર ₹17.8 થી ઘટાડીને ₹7.8 કરાઈ હતી).
સરકાર અગાઉ દલીલ કરતી હતી કે પશ્ચિમ એશિયા યુદ્ધને કારણે પાકિસ્તાન, નેપાળ અને શ્રીલંકા જેવા પડોશી દેશોમાં ભાવ 15% થી 20% વધી ગયા હોવા છતાં ભારતમાં બોજ નાખવામાં આવ્યો ન હતો, પરંતુ હવે તેલ કંપનીઓની જંગી ખોટને કારણે આખરે ગ્રાહકો પર બોજ ઝીંકવાની ફરજ પડી છે.
વધુ સમાચાર વાંચવા માટે અંહી ક્લિક કરો: સુપ્રીમ કોર્ટનો ઐતિહાસિક ચુકાદો ‘ખતરનાક અને બીમાર રખડતા કૂતરાઓને મોતનું ઇન્જેક્શન આપી શકાશે, લોકોના જીવનું રક્ષણ સર્વોપરી’
