Countering China & Iran: મિડિલ ઈસ્ટમાં વધતા જતા સૈન્ય તણાવ અને વૈશ્વિક અનિશ્ચિતતા વચ્ચે ભારતના યજમાનપદે નવી દિલ્હીમાં ‘ક્વાડ’ (Quad) સંગઠનના વિદેશ મંત્રીઓની હાઈ-લેવલ બેઠક યોજાઈ ગઈ. ભારતના વિદેશ મંત્રી ડૉ. એસ. જયશંકરની અધ્યક્ષતામાં યોજાયેલી આ બેઠકમાં અમેરિકા, ઓસ્ટ્રેલિયા અને જાપાનના વિદેશ મંત્રીઓએ ભાગ લીધો હતો. ચારેય શક્તિશાળી લોકતાંત્રિક દેશોએ મુક્ત, ખુલ્લા અને સુરક્ષિત ઇન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્ર માટે એક થઈને કામ કરવાનો મક્કમ સંકલ્પ જાહેર કર્યો છે.
ઈરાન સંઘર્ષને કારણે વૈશ્વિક એનર્જી સપ્લાય અને દરિયાઈ વેપાર ખોરવવાની આશંકાઓ વચ્ચે ક્વાડ દેશોએ મેરિટાઇમ સર્વેલન્સ, પોર્ટ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને ક્રિટિકલ મિનરલ્સને લઈને શ્રેણીબદ્ધ નવી ઐતિહાસિક પહેલોની જાહેરાત કરી છે.
Countering China & Iran: સમુદ્રી સુરક્ષા પર સૌથી મોટો એક્શન પ્લાન અને ફિજી પ્રોજેક્ટ
વૈશ્વિક વેપારનો લગભગ 60 ટકા હિસ્સો ઇન્ડો-પેસિફિક (હિંદ-પ્રશાંત) ક્ષેત્રમાંથી પસાર થાય છે, જેને સુરક્ષિત રાખવા માટે બે મોટા નિર્ણયો લેવાયા:
- રીઅલ-ટાઇમ ડેટા શેરિંગ: અમેરિકાના વિદેશ મંત્રી (સેક્રેટરી ઓફ સ્ટેટ) માર્કો રુબિયોએ નવી સર્વેલન્સ પહેલની જાહેરાત કરી છે, જે અંતર્ગત ચારેય દેશો દરિયાઈ ગતિવિધિઓ પર નજર રાખવા માટે રીઅલ-ટાઇમ ડેટા એકબીજા સાથે શેર કરશે.
- ફિજીમાં પ્રથમ સંયુક્ત પોર્ટ પ્રોજેક્ટ: પ્રશાંત મહાસાગરમાં ચીનના વધતા પ્રભાવને કાઉન્ટર કરવા માટે ક્વાડ દેશો સંયુક્ત રીતે ફિજી (Fiji) દેશમાં પોર્ટ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અપગ્રેડ કરશે. ક્વાડનો આ પ્રકારનો આ પ્રથમ સંયુક્ત પ્રોજેક્ટ છે.
Countering China & Iran: હોર્મુઝની ખાડી પર ખતરો: એનર્જી સુરક્ષા માટે નવું ફ્રેમવર્ક
ઓસ્ટ્રેલિયાના વિદેશ મંત્રી પેની વોન્ગે જણાવ્યું હતું કે, ઈરાન દ્વારા વ્યૂહાત્મક રીતે મહત્વપૂર્ણ ગણાતા હોર્મુઝ રૂટને બંધ કરવાની ધમકીઓ વચ્ચે ‘ઇન્ડો-પેસિફિક એનર્જી સિક્યોરિટી ઇનિશિયેટિવ’ શરૂ કરવામાં આવી છે. આ સિસ્ટમ ઇમરજન્સી રિસ્પોન્સ પર કામ કરશે અને દરિયાઈ રૂટ પર કોઈ પણ પ્રકારની જોહુકમી કે ગેરકાયદે ટેક્સ વસૂલવાની પ્રવૃત્તિનો ક્વાડ દેશો સખત વિરોધ કરશે.
Countering China & Iran: ચીન પર નિર્ભરતા ઘટશે: ક્રિટિકલ મિનરલ્સ ફ્રેમવર્ક લોન્ચ
આધુનિક ટેકનોલોજી અને ઈલેક્ટ્રિક વાહનો (EV) માટે જરૂરી એવા રેર અર્થ મિનરલ્સ (મહત્વના ખનિજો) પર ચીનનું એકહથ્થુ શાસન તોડવા માટે ‘ક્વાડ ક્રિટિકલ મિનરલ્સ ફ્રેમવર્ક’ મંજૂર કરવામાં આવ્યું છે. આ અંતર્ગત ખાણકામ, પ્રોસેસિંગ અને રિસાયક્લિંગમાં ચારેય દેશો સંયુક્ત રોકાણ કરશે. આ સાથે જ ભારત અને અમેરિકા વચ્ચે એક અલગ દ્વિપક્ષીય કરાર પર પણ હસ્તાક્ષર કરવામાં આવ્યા છે.
Countering China & Iran: ભારતનો આતંકવાદ સામે ‘ઝીરો ટોલરન્સ’ અને જાપાનનો પ્રહાર
- ભારતનું કડક વલણ: વિદેશમંત્રી એસ. જયશંકરે સ્પષ્ટ સંદેશ આપતા જણાવ્યું કે, જે દેશો આતંકવાદી હુમલાનો સામનો કરી રહ્યા છે, તેમને આત્મરક્ષણ કરવાનો સંપૂર્ણ અધિકાર છે. ક્વાડ સંગઠન આતંકવાદ સામે ઝીરો ટોલરન્સની નીતિ ધરાવે છે.
- જાપાનનો ચીન પર પ્રહાર: જાપાનના વિદેશ મંત્રી તોશિમિત્સુ મોતેગીએ ચીનની વિસ્તારવાદી નીતિ તરફ ઈશારો કરતા કહ્યું કે, બળજબરીથી યથાવત સ્થિતિ બદલવાના કોઈપણ પ્રયાસનો ક્વાડ સખત વિરોધ કરે છે.
વધુ સમાચાર વાંચવા માટે અંહી ક્લિક કરો
