Instagram Users Data Leak: દુનિયા ઝડપથી એઆઈ અને ડિજિટલ યુગ તરફ આગળ વધી રહી છે, ત્યારે સાયબર ગુનાઓ પણ સતત વધી રહ્યા છે. આ વચ્ચે સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ઈન્સ્ટાગ્રામના 1.75 કરોડથી વધુ યુઝર્સનો સંવેદનશીલ ડેટા લીક થયો હોવાનો ગંભીર ખુલાસો થયો છે. સાયબર સિક્યોરિટી કંપની Malwarebytes દ્વારા કરવામાં આવેલા આ ખુલાસા બાદ વિશ્વભરના યુઝર્સમાં ભારે ચિંતા ફેલાઈ ગઈ છે.
Instagram Users Data Leak :ડાર્ક વેબ પર ખુલ્લેઆમ વેચાઈ રહ્યો છે ડેટા
માલવેર બાઈટ્સના જણાવ્યા અનુસાર, ઈન્સ્ટાગ્રામના કરોડો યુઝર્સનો ડેટા હેકર ફોરમ્સ અને ડાર્ક વેબ પર ખુલ્લેઆમ શેર કરવામાં આવી રહ્યો છે. કંપનીએ નિયમિત ડાર્ક વેબ મોનિટરિંગ દરમિયાન આ ડેટાસેટ શોધી કાઢ્યો હતો. આ ઘટનાથી લાખો લોકોની પ્રાઈવસી ગંભીર રીતે જોખમમાં મુકાઈ ગઈ છે.
Instagram Users Data Leak: કઈ માહિતી થઈ છે લીક?
લીક થયેલા ડેટામાં નીચેની વિગતો સામેલ હોવાનું સામે આવ્યું છે:
- યુઝરનેમ
- યુઝરનું પૂરું નામ
- ઈ-મેલ એડ્રેસ
- મોબાઈલ નંબર
- કેટલાક કિસ્સાઓમાં ફિઝિકલ એડ્રેસ
- અન્ય સંપર્ક સંબંધિત માહિતી
આ પ્રકારન માહિતી સાયબર અપરાધીઓ માટે ખૂબ જ ખતરનાક હથિયાર સાબિત થઈ શકે છે.
Instagram Users Data Leak: ઓળખ ચોરી અને ફિશિંગનો મોટો ખતરો
માલવેર બાઈટ્સે ચેતવણી આપી છે કે આ ડેટાનો ઉપયોગ કરીને હેકર્સ ઓળખની ચોરી, ફિશિંગ કેમ્પેઈન અને ક્રિડેન્શિયલ્સ ચોરવાના પ્રયાસો કરી શકે છે. ખાસ કરીને ઈન્સ્ટાગ્રામના પાસવર્ડ રીસેટ મિકેનિઝમનો દુરુપયોગ કરીને યુઝર્સના એકાઉન્ટ હાઈજેક થવાની શક્યતા વધી ગઈ છે.
2024ની API લીક સાથે જોડાણ
સૂત્રોના જણાવ્યા મુજબ આ ડેટા 2024માં થયેલી ઈન્સ્ટાગ્રામ API લીકમાંથી મળ્યો હોવાની શક્યતા છે.
7 જાન્યુઆરીએ “Solonic” નામના થ્રેટ એક્ટરે BreachForums પર આ ડેટાસેટ પોસ્ટ કર્યો હતો અને મફતમાં ઉપલબ્ધ કરાવ્યો હતો. દાવા મુજબ તેમાં JSON અને TXT ફોર્મેટમાં 1.7 કરોડથી વધુ યુઝર્સના રેકોર્ડ્સ છે, જે વિશ્વભરના યુઝર્સને અસર કરી શકે છે.
ડેટા કેવી રીતે લીક થયો?
સાઈબર નિષ્ણાતો માને છે કે આ ડેટા:
- ડેટા સ્ક્રેપિંગ
- એક્સપોઝ્ડ API એન્ડપોઈન્ટ
- ખોટી રીતે કન્ફિગ્યુર કરાયેલ સિસ્ટમ
મારફતે એકત્ર કરાયો હોઈ શકે છે. લીક થયેલો ડેટા સંપૂર્ણ રીતે API રિસ્પોન્સ જેવો સ્ટ્રક્ચર્ડ હોવાનું પણ સામે આવ્યું છે.
યુઝર્સને મળ્યા શંકાસ્પદ ઈ-મેલ
ડેટા લીક થયા બાદ અનેક યુઝર્સે ઈન્સ્ટાગ્રામ પાસવર્ડ રીસેટ કરવા માટે અનિચ્છિત અને શંકાસ્પદ ઈ-મેલ મળ્યાની ફરિયાદ કરી છે, જે ફિશિંગ હુમલાનો સંકેત હોઈ શકે છે.
Meta તરફથી હજુ સુધી કોઈ સ્પષ્ટતા નહીં
આ સમગ્ર મામલે ઈન્સ્ટાગ્રામની પેરેન્ટ કંપની Meta તરફથી હજુ સુધી ડેટા લીકની કોઈ સત્તાવાર પુષ્ટિ કે નિવેદન આપવામાં આવ્યું નથી.
યુઝર્સ માટે સલાહ
સાયબર નિષ્ણાતો યુઝર્સને સલાહ આપે છે કે:
- તરત પાસવર્ડ બદલો
- ટૂ-ફેક્ટર ઓથેન્ટિકેશન (2FA) ચાલુ કરો
- શંકાસ્પદ ઈ-મેલ અથવા લિંક્સ પર ક્લિક ન કરો
- એક જ પાસવર્ડ અલગ-અલગ પ્લેટફોર્મ પર ઉપયોગ ન કરો
નિષ્કર્ષ:
ઈન્સ્ટાગ્રામના કરોડો યુઝર્સનો ડેટા લીક થવાની ઘટના ડિજિટલ સુરક્ષા માટે ગંભીર ચેતવણી છે. જો સમયસર સાવચેતી ન લેવામાં આવે, તો આ લીક ભવિષ્યમાં મોટા સાયબર હુમલાનું કારણ બની શકે છે.
