Chabahar Crunch: ઈરાન અને ઈઝરાયેલ વચ્ચે ચાલી રહેલા સંઘર્ષ અને પશ્ચિમ એશિયાના અશાંત વાતાવરણ વચ્ચે ભારત તેના સૌથી મહત્વકાંક્ષી વિદેશી પ્રોજેક્ટ ‘ચાબહાર બંદર’ને બચાવવા માટે મોટી વ્યૂહરચના ઘડી રહ્યું છે. સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, અમેરિકાના આકરા પ્રતિબંધોની તલવાર લટકતી હોવાથી ભારત આ પોર્ટમાં પોતાની હિસ્સેદારી કામચલાઉ ધોરણે ઈરાનની સ્થાનિક કંપનીને સોંપવા અંગે વિચારણા કરી રહ્યું છે.
Chabahar Crunch: 26 એપ્રિલની ડેડલાઇન અને ભારતની મજબૂરી
ભારત માટે અત્યારે સમય અત્યંત કિંમતી છે. અમેરિકા દ્વારા ચાબહાર પ્રોજેક્ટ માટે આપવામાં આવેલી વિશેષ છૂટની મુદત 26 એપ્રિલ 2026ના રોજ પૂર્ણ થઈ રહી છે.
- નવી મુદતનો અભાવ: અમેરિકામાં સત્તા પરિવર્તન અને બદલાયેલી વિદેશ નીતિને કારણે આ છૂટ આગળ વધશે કે નહીં તે અંગે અનિશ્ચિતતા છે.
- પ્રતિબંધોનું જોખમ: જો 26 એપ્રિલ પછી ભારત સીધું સંચાલન ચાલુ રાખે, તો ભારતની વૈશ્વિક કંપનીઓ (જેમ કે IPGL) પર અમેરિકા પ્રતિબંધો લાદી શકે છે, જેની અસર મ્યાનમારના સીતવે પોર્ટ જેવા અન્ય પ્રોજેક્ટ્સ પર પણ પડી શકે છે.
Chabahar Crunch: શું છે ભારતનો ‘પ્લાન-બી’?
ભારત સરકાર ‘ઈન્ડિયા પોર્ટ્સ ગ્લોબલ ચાબહાર ફ્રી ઝોન’ (IPGCFZ) માં પોતાની હિસ્સેદારી એક ઈરાની કંપનીને ટ્રાન્સફર કરવાનો પ્રસ્તાવ તૈયાર કરી રહી છે.
વ્યૂહાત્મક ગેરંટી: આ કોઈ કાયમી વેચાણ નથી, પરંતુ એક સમજૂતી છે. જે મુજબ, જ્યાં સુધી અમેરિકન પ્રતિબંધોની સ્થિતિ રહેશે ત્યાં સુધી ઈરાની કંપની સંચાલન સંભાળશે. પ્રતિબંધો હટ્યા બાદ ભારત પાસે આ હિસ્સો પરત લેવાની ગેરંટી રહેશે.
Chabahar Crunch: શા માટે ચાબહાર ભારત માટે આટલું મહત્વનું છે?
ભારતે આ પોર્ટમાં અત્યાર સુધીમાં અંદાજે 12 કરોડ ડૉલર (અંદાજે ₹1,000 કરોડ) નું રોકાણ કર્યું છે.
- પાકિસ્તાનને બાયપાસ: અફઘાનિસ્તાન અને મધ્ય એશિયા સુધી પહોંચવા માટે ભારત માટે આ એકમાત્ર વિકલ્પ છે.
- ચીનને જવાબ: પાકિસ્તાનમાં ચીન દ્વારા વિકસાવવામાં આવેલા ગ્વાદર પોર્ટ સામે ચાબહાર ભારતનો મજબૂત જવાબ છે.
- માનવીય સહાય: ભારત આ માર્ગે અફઘાનિસ્તાનને અનાજ અને દવાઓ જેવી સહાય મોકલતું આવ્યું છે.
Chabahar Crunch: નિષ્ણાતોનો મત
વિદેશ મંત્રાલયના અધિકારીઓ અત્યારે વોશિંગ્ટન અને તેહરાન બંને સાથે સતત સંપર્કમાં છે. ભારતની પ્રાથમિકતા તેના 12 કરોડ ડૉલરના રોકાણને સુરક્ષિત રાખવાની અને મધ્ય-પૂર્વમાં પોતાની વ્યૂહાત્મક પકડ જાળવી રાખવાની છે. આગામી બે દિવસ ભારતની વિદેશ નીતિ માટે અત્યંત નિર્ણાયક સાબિત થશે.
વધુ સમાચાર વાંચવા માટે અંહી ક્લિક કરો
ગુજરાત શેકાયું, 29 એપ્રિલ સુધી હીટવેવનું ‘યલો એલર્ટ’, 26મીએ ચૂંટણીના દિવસે મતદારોની બેવડી કસોટી
